Przejdź do zawartości

2023-08-17: Stanowisko organizacji społecznych w sprawie referendum 2023

Z Wikinews, wolnego źródła informacji.
czwartek, 17 sierpnia 2023

17 sierpnia 2023 Sieć Obywatelska Watchdog Polska opublikowała stanowisko w sprawie referendum o którym pisaliśmy. 43 podpisane organizacje wzywają do wyrażenia sprzeciwu wobec takiej polityki państwa i niewzięcia udziału w referendum planowanym na 15 października 2023 referendum.

Treść oświadczenia

[edytuj | edytuj kod]
Jako organizacje działające na rzecz praw człowieka i wspierające rozwój społeczeństwa obywatelskiego wyrażamy stanowczy sprzeciw wobec referendum, które ma być przeprowadzone razem z wyborami parlamentarnymi w dniu 15 października bieżącego roku.

Nasz sprzeciw wynika z poważnych obaw co do uczciwości, legalności i konsekwencji referendum przeprowadzonego w takich warunkach i okolicznościach.

Brak prawa do informacji

Sposób informowania o kwestiach, które mają być rozstrzygnięte w drodze referendum 15 października br., uniemożliwia zapewnienie obywatelom i obywatelkom prawa do informacji.

Pytania referendum w połączeniu ze spotami objaśniającymi są sformułowane w sposób zawierający tezę i sugerujący wprost sposób „prawidłowego” głosowania.

Spoty informacyjne zawierają nieprawdziwe, uproszczone informacje, stosują retoryczne i emocjonalne manipulacje i w sposób zamierzony budują w odbiorcy poczucie zagrożenia.

Fasadowość referendum

Ustawa o referendum ogólnokrajowym z 14 marca 2003 r., określając istotę referendum, daje obywatelom prawo „wyrażenia swojej woli co do sposobu rozstrzygnięcia sprawy poddanej pod referendum” (art. 2.1 w/w ustawy).

Wiążący wynik głosowania referendum oznacza powstanie prawnego obowiązku realizacji jego rozstrzygnięcia przez organy władzy.

Nieprecyzyjny i ogólny charakter czterech wskazanych pytań referendalnych nie tylko nie pozwoli na uwzględnienie pełnego kontekstu i konsekwencji takiej decyzji, ale również uniemożliwi realizację rozstrzygnięcia referendalnego.

Gdy dodamy do tego fakt, że pytania referendalne w większości dotyczą akceptacji istniejącej polityki rządzących, mamy do czynienia nie z referendum, a instytucją fasadową, która zamiast rozstrzygnięcia sprawy o szczególnym znaczeniu dla państwa, ma jedynie cel polityczny.

Brak transparentności

Organizacja referendum ogólnokrajowego w dniu wyborów parlamentarnych wpływa negatywnie na transparentność procesu wyborczego i uczciwość kampanii wyborczej. Partia rządząca dysponuje niewspółmiernie wysokimi środkami na kampanię, w praktyce niemożliwe będzie rozgraniczenie wydatków ponoszonych na kampanię wyborczą i kampanię referendalną.

Równolegle prowadzenie kampanii wyborczej i kampanii referendalnej może prowadzić do nadużyć oraz wpłynąć na realizację zasady równości w procesie wyborczym.

Rozstrzyganie o prawach uchodźców i migrantów w drodze referendum

Zgodnie z art. 125 Konstytucji RP referendum ogólnokrajowe może być przeprowadzone „w sprawach o szczególnym znaczeniu dla państwa”, a jego wynik jest wiążący, jeśli weźmie w nim udział ponad połowa uprawnionych do głosowania.

Prawa człowieka, w tym prawa migrantów i uchodźców, to fundamentalne i niezbywalne prawa każdej jednostki, a ich ochrona nie powinna być pozostawiona do rozstrzygnięcia w politycznie motywowanym, populistycznym referendum. 

Decyzje dotyczące praw człowieka, w tym migrantów, powinny być podejmowane w oparciu o międzynarodowe standardy prawne, wiedzę ekspercką oraz dialog społeczny, a nie przez wynik jednorazowego głosowania.

Spoty objaśniające do pytań o rzekomej „przymusowej” relokacji uchodźców oraz o likwidacji bariery na granicy z Białorusią zawierają szereg nieprawdziwych informacji i przedstawiają uproszczony, fałszywy obraz rzeczywistości, w której należy się bać osób, które w Polsce szukają schronienia. Stosowanie dyskryminującego, błędnego pod względem prawnym i opresyjnego wobec uchodźców i migrantów języka uniemożliwia rzetelną i opartą na szacunku debatę.

Celem referendów jest wzmocnienie demokracji. Demokracja to jednak nie tylko możliwość wpływania na decyzje państwa, ale także rządy prawa i zapewnienie wszystkim członkom i członkiniom społeczeństwa przysługujących im praw. Grupy mniejszościowe i marginalizowane są szczególnie zagrożone decyzjami podejmowanymi w drodze referendum, ponieważ z natury rzeczy referendum dotyczy woli większości. Ponieważ istotą demokracji jest ochrona mniejszości przed rządami większości i zapewnienie ochrony ich praw niezależnie od tego, na ile uznawane i cenione są w społeczeństwie, prawa człowieka powinny zostać wyłączone z grupy tematów, które można poddać pod referendum.

Nieuczciwość procesu referendalnego

Przeprowadzenie referendum, w tym poruszenie tematu uchodźców i polityki migracyjnej będących przedmiotem silnej polaryzacji w społeczeństwie, w sytuacji gdy partia rządząca dysponuje nieograniczonymi możliwościami propagandy i kształtowania debaty w mediach publicznych, nie daje przestrzeni do rzeczywistej i pogłębionej dyskusji.

Polityka migracyjna jest złożonym zagadnieniem, które wymaga wielowymiarowych rozwiązań opartych na współpracy międzynarodowej, jej fundamentem powinno być poszanowanie godności ludzkiej i ochrona praw człowieka. Jej założenia nie powinny być przedmiotem politycznej gry ani stanowić narzędzia do zdobywania poparcia wyborczego.

Organizacja referendum dotyczącego migracji w dniu wyborów parlamentarnych wprowadza politykę migracyjną w sferę emocji i nierzetelnych komunikatów. To z kolei niesie za sobą niebezpieczeństwo antagonizowania ludzi, wzrostu nastrojów nienawiści oraz przemocy.

W tym czasie szczególnie potrzebna jest rozmowa o migracjach, która będzie oparta na wiedzy, faktach, i rozumieniu zachodzących zjawisk oraz skoncentrowana na długofalowym interesie państwa i społeczeństwa polskiego.

Nasz sprzeciw

Motywowane politycznie, przeprowadzone na nierównych zasadach, oparte na nieprawdziwych informacjach i manipulacji referendum nie może decydować o rzeczywistości, w której żyjemy. Wzywamy do wyrażenia sprzeciwu wobec takiej polityki państwa i niewzięcia udziału w referendum planowanym na 15 października br.

Podpisane organizacje

[edytuj | edytuj kod]
  1. Stowarzyszenie Amnesty International
  2. Instytut Spraw Publicznych
  3. Akcja Demokracja
  4. Fundacja Kongres Obywatelskich Ruchów Demokratycznych „KORD”
  5. Fundacja Widzialne
  6. Komitet Obrony Demokracji
  7. Stowarzyszenie Inicjatywa Obywatelska Pro Civium
  8. Inicjatywa “Nasz Rzecznik”
  9. Stowarzyszenie BoMiasto
  10. Fundacja Wolne Sądy
  11. Fundacja Instytut Spraw Społecznych
  12. Fundacja Centrum Pozytywnych Zmian
  13. Stowarzyszenie “HaKoach”
  14. Fundacja OFF school
  15. Fundacja Centrum im. prof. Bronisława Geremka
  16. Stowarzyszenie Nomada
  17. Inicjatywa Wiosna bez Barier
  18. Helsińska Fundacja Praw Człowieka
  19. Stowarzyszenie Szlakiem Kobiet
  20. Federacja Znaki Równości
  21. Ogólnopolska Federacja Organizacji Pozarządowych
  22. Fundacja Wolności
  23. Inicjatywa obywatelska “Chcemy całego życia!”
  24. Fundacja Centrum Badań Migracyjnych / Migrant Info Point
  25. Centrum Praw Kobiet
  26. Konsorcjum Migracyjne
  27. Sieć Obywatelska Watchdog Polska
  28. Fundacja Polskie Forum Migracyjne
  29. Fundacja Miasto Obywatelskie Lubartów
  30. Fundacja Autism Team
  31. Klub Świadomej Młodzieży Fundacji Autism Team
  32. Fundacja Lasy i Obywatele
  33. Obserwatorium Wyborcze
  34. Kampania Przeciw Homofobii
  35. Stowarzyszenie “Jesteśmy Razem”
  36. Fundacja “Pro Aperte”
  37. Klub Świadomej Młodzieży Fundacji “Pro Aperte”
  38. My, Rodzice – stowarzyszenie matek, ojców i sojuszników osób LGBTQIA
  39. Stowarzyszenie Fabryka Równości
  40. Stowarzyszenie Interwencji Prawnej
  41. Fundacja Instytut na rzecz Państwa Prawa
  42. Stowarzyszenie Homo Faber

Źródła

[edytuj | edytuj kod]